wrapper

shanba, 13 Oktyaber 2018 00:00

Taʼlimning ilk va muhim boʻgʻini

Avtor
Qarshi shahridagi 46-maktabgacha taʼlim muassasasi tarbiyachisi Muqaddam Rahimqulova Prezidentimiz farmoniga muvofiq, Oʻqituvchi va murabbiylar kuni arafasida II darajali “Sogʻlom avlod uchun” ordeni bilan mukofotlandi.
 
Tarbiyachi-pedagog bola tarbiyasining oʻziga xos jihatlarini hisobga olgan holda, taʼlim tizimidagi yangiliklar va ilgʻor pedagogik texnologiyalarni, maktabgacha yoshdagi bolalarni uygʻun rivojlantirish sohasidagi xorijiy tajribani oʻrganish, taʼlim jarayonida joriy etishga intiladi.
 
– Maktabgacha taʼlim tizimi taʼlimning ilk va muhim boʻgʻinidir, – deydi M.Rahimqulova. – Maktabgacha yoshdagi bolalarni jismoniy, ijtimoiy-ruhiy jihatdan kamol toptirish, axloqiy va maʼnaviy barkamol etib tarbiyalashda tarbiyachining mahorati, bilimi va tajribasi muhim ahamiyatga ega. Buning uchun har bir pedagog xodim sohani puxta oʻrganishi, oʻz ustida muttasil izlanishi lozim.
 
2.jpg
 
3.jpg
 
4.jpg
 

 

Jamshid Norqobilov (surat), OʻzAQarshi shahridagi 46-maktabgacha taʼlim muassasasi tarbiyachisi Muqaddam Rahimqulova Prezidentimiz farmoniga muvofiq, Oʻqituvchi va murabbiylar kuni arafasida II darajali “Sogʻlom avlod uchun” ordeni bilan mukofotlandi.
 
Tarbiyachi-pedagog bola tarbiyasining oʻziga xos jihatlarini hisobga olgan holda, taʼlim tizimidagi yangiliklar va ilgʻor pedagogik texnologiyalarni, maktabgacha yoshdagi bolalarni uygʻun rivojlantirish sohasidagi xorijiy tajribani oʻrganish, taʼlim jarayonida joriy etishga intiladi.
 
– Maktabgacha taʼlim tizimi taʼlimning ilk va muhim boʻgʻinidir, – deydi M.Rahimqulova. – Maktabgacha yoshdagi bolalarni jismoniy, ijtimoiy-ruhiy jihatdan kamol toptirish, axloqiy va maʼnaviy barkamol etib tarbiyalashda tarbiyachining mahorati, bilimi va tajribasi muhim ahamiyatga ega. Buning uchun har bir pedagog xodim sohani puxta oʻrganishi, oʻz ustida muttasil izlanishi lozim.
 
2.jpg
 
3.jpg
 
4.jpg
 

 

Jamshid Norqobilov (surat), OʻzA

Bugungi kunda dunyo yengil sanoatida sun’iy toladan foydalanish darajasi keskin ortgan bo‘lsa-da, tabiiy toladan tayyorlangan tekstil mahsulotlariga bo‘lgan talabni kamaytira olgani yo‘q. Aksincha, har jihatdan foydali, davolash xususiyatlariga ega, ekologik xavfsiz shunday kiyim-kechak, uy-ro‘zg‘or buyumlarini xarid qilishga ehtiyoj  tobora ortmoqda. Natijada tabiiy tola yetkazib beruvchi sohalar, xususan, ipakchilik tarmog‘i rivoji ham jadal tus olayotir. Bu yo‘nalishda mahsuldorlik sezilarli oshgani kuzatilmoqda. Jahonda sifatli pilla xom ashyosi yetishtirishda yetakchi hisoblangan mamlakatimizda ham mavjud salohiyatdan unumli foydalanishga alohida e’tibor qaratilmoqda.

 

Sir emas, ayni paytda yurtimiz ipak sanoatini yangi bosqichga ko‘tarish uchun keng ko‘lamli ishlarga qo‘l urilmoqda. Soha samaradorligini oshirish, imkon qadar kam resurs sarflab, innovatsion usullarni qo‘llagan holda ko‘proq “kumush tola” ishlab chiqarish choralari ko‘rilayapti. Ushbu jarayonning ilk davrida qimmatli xom ashyoni yetishtirishda ishtirok etuvchi pillakorlar moddiy manfaatdorligi ta’minlanmoqda. Tarmoqning ozuqa, moddiy-texnika bazasi yanada mustahkamlanayapti. Ilgari pilla yetishtirish faqat bir mavsumdan iborat edi, endilikda uchtaga yetdi. O‘z-o‘zidan o‘sishga nafaqat hajm, balki sifat borasida ham erishilayotir.

 

Respublikada ipak xom ashyosini yetkazib beruvchi muhim hudud sanalgan viloyatimiz misolida qarasak, joriy yilda uch mavsum davomida vohamiz pillakorlari ipak qurti boqib, hosil yetishtirish bilan mashg‘ul bo‘ldi. Sohada 450 nafar kishi doimiy, 8 ming kishi mavsumiy mehnat qilmoqda. Pillakorlarga 38 ming quti urug‘ tarqatilgandi. Yakunda 1 ming 800 tonnadan ziyod xom pilla tayyorlandi. Bu 600 tonna atrofida quruq pilla degani. Albatta, xom ashyo tayyor mahsulotga nisbatan arzon baholanadi. Nima qilsa, ko‘proq daromad olish imkoni mavjud? Tabiiyki, u qayta ishlashga yo‘naltirilsa, foyda ham 3-4 barobar, balki undan ham ziyoda bo‘ladi. Binobarin, oddiy xomcho‘tga ko‘ra, 600 tonna toladan 150 tonnadan ortiq ipak-kalava ishlab chiqarish mumkin. Hozirgi vaqtda jahon bozorida 1 kilogramm shunday mahsulot narxi o‘rtacha 40-60 AQSH dollarini tashkil etadi.

 

Xo‘sh, xom ashyo zaxirasi yetarlicha bo‘lgan viloyatimizda pillaga sanoat usulida ishlov berish darajasi qoniqarlimi? Bunga “ha” deb javob berish mumkin. Negaki ish boshlaganiga yaqinda besh yil to‘ladigan, Qarshi shahridagi “Radiant Silk” O‘zbekiston-Xitoy qo‘shma korxonasi quvvati bir yilda 450 tonna quruq pillani qayta ishlashga mo‘ljallangan. Ayon bo‘ladiki, fabrika dastgohlarining uzluksiz ishlashi uchun hech qanday monelik yo‘q. Avval korxona xom ashyoni sotib olgan bo‘lsa, hozir unga o‘zi to‘liq egalik qiladi. Ya’ni yetishtiruvchini urug‘lik, boshlang‘ich badal puli, ozuqa bilan ta’minlab, oxirida undan xom pillani to‘lig‘icha qabul qilib oladi.

 

- Davlatimiz rahbarining tegishli qarori bilan yo‘lga qo‘yilgan bu amaliyot biz uchun ancha foydali bo‘ldi, ishlab chiqarish jarayonida yagona zanjir yuzaga kelishiga sharoit yaratdi, - deydi korxona direktori o‘rinbosari Tolib Qalandarov. – Endi xom ashyoni yetishtirishdan qayta ishlashgacha bo‘lgan barcha bosqichda qatnasha olamiz. Yetkazib beruvchidan sifat talab qilishga ham haqlimiz. Natijada ishda unumdorlik yuqori bo‘layapti. Imkoniyatimizdan samarali foydalanayapmiz. Xususan, 2018-yilning 9 oyida 20 tonnadan ko‘p ipak-kalava ishlab chiqardik. Bozorimiz aniq, mahsulot chet ellik xaridorlardan ortmaydi. O‘tgan yili qiymati 790 ming AQSH dollaridan ziyod mahsulotni eksport qilgan bo‘lsak, joriy yilning ayni davridayoq bu ko‘rsatkichga erishdik. Eksportga yo‘llash uchun hali yana mahsulotimiz bor. Yil so‘ngigacha mavjud raqamni 4 million AQSH dollariga yetkazish ko‘zlangan.

 

Korxona mas’ullarining bildirishicha, odatda quruq pillaning sifatsiz qismi yigirishda ishlatilmaydi, chiqindiga chiqadi. Bu undan butkul foydalanilmaydi, degani emas. Chiqindi xom ashyodan ham bir necha turdagi yarim tayyor mahsulot olish mumkin. Jumladan, ipak momig‘i, ip va dag‘al mato shular sirasiga kiradi. Unga ham talab bor, boz ustiga tashqi bozorda. Shu sababli korxonada ishlab chiqarilayotgan bu mahsulotlar ham faol eksportga chiqarilmoqda.

 

Yuqorida aytganimizdek, tabiiy gigiyenik xususiyatga ega ekani hamda ekologik bezararligi bilan ajralib turishi ipakning qadrini oshirayapti. Ayni shu jihat pilla xom ashyosini chuqur qayta ishlashni tashkil etishni taqozo etmoqda. Zamonaviy texnologiyalardan foydalanib, ipakdan tayyor mahsulot ishlab chiqarishni yo‘lga qo‘yish sohaning eksport ortidan oladigan daromadini yanada yuksaltirishga keng imkon beradi. Ahamiyatlisi, korxona mutasaddilari bu borada allaqachon ish boshlab yuborgan.

 

- Avvaldanoq asosiy maqsadimiz ishlab chiqarishning barcha bosqichini ishga tushirish edi, - deydi korxona sexi boshlig‘i Kamol Qurbonov.  – Ammo ayrim omillar bunga yo‘l bermayotgandi. Endilikda nafaqat o‘zimiz, balki xorijlik investorlar ham bunga xayrixohlik bildirishmoqda, istiqbolli loyihani tezroq ro‘yobga chiqarish payida. Kelgusida gazlama to‘qishni yo‘lga qo‘yamiz. Yaqin orada chet eldan to‘qish dastgohlari keltirilishi kerak. Loyihamiz amalga oshsa, yiliga 500 ming pogonametr ipak mato ishlab chiqara boshlaymiz. Bundan   tashqari, korxonamizda ipak gilamlar to‘qishni tashkil etish ko‘zda tutilgan. Shu maqsadda yil oxiriga qadar 20 ta yangi uskuna o‘rnatamiz. 2019-yilda esa qo‘shimcha 50 ta dastgoh olib kelamiz. Buning samarasida 50 ta yangi ish o‘rni yaratiladi. Dastlabki hisob-kitoblarga ko‘ra, loyihaga 30 million AQSH dollari atrofida investitsiya kiritilishi reja qilingan.  Uning asosiy qismi to‘g‘ridan-to‘g‘ri xorij sarmoyasi bo‘ladi.

 

Ma’lum bo‘lishicha, bugungi paytda korxonaning yangi ishlab chiqarish sexini ta’mirlash, dastgohlarni o‘rnatishga moslash ishlari jadal ketmoqda. Investorlarni tez qaror qabul qilishga undagan narsa esa ishlab chiqarilajak mahsulotning yuqori eksportboplik xususiyatidir. Keyinchalik korxona negizida zamonaviy texnopark barpo etish maqsad qilingan. Bu esa ishlab chiqarishni yagona zanjirga birlashtirish imkonini beradi. Yuqori hosildorlikka ega yangi tutzorlar tashkil qilinadi. Chet ellik investorlar ana shunday taklif bilan chiqqan.

 

Yana bir muhim jihati, mazkur sub’yekt viloyatimizning ipak qurti urug‘iga bo‘lgan talabini to‘liq ichki imkoniyat hisobidan qoplash borasida ish olib borayapti. Gap shundaki, biroz avval poytaxtimizda o‘tgan uchrashuvda  “O‘zbekipaksanoat” uyushmasi hamda Xitoy Xalq Respublikasining Shandun provinsiyasidagi “Shandong Guantong Silkworm Eggs Co” kompaniyasi o‘rtasida hamkorlik memorandumi imzolangandi. Mazkur kompaniya dunyoning ko‘p davlatlariga ipak qurti urug‘ini eksport qiladi. E’tiborlisi, Chin yurti ishbilarmonlari mamlakatimizda pillachilik tarmog‘ining ipak qurti urug‘i ishlab chiqarish sohasiga investitsiya kiritmoqchi. Bu tadbirda kompaniya va Qarshi shahridagi “Radiant Silk” qo‘shma korxonasi o‘rtasida kelishuv bayonnomasi tuzilgan.

 

Unga ko‘ra, viloyatimizda 2019-yilda 20 ming qutidan boshlanib, 2021-yilda 150 ming qutigacha ipak qurti urug‘i ishlab chiqarish quvvatiga ega qo‘shma korxona barpo etiladi. Buning uchun Shahrisabz shahri tanlangan. Korxona mas’ullarining ta’kidlashicha, asosiy maqsad chetdan urug‘ olib kelinishiga chek qo‘yish va urug‘ importini to‘xtatish hamda kelajakda o‘zimizda ishlab chiqarilgan urug‘larni eksport qilishdir. Natijada qo‘shimcha ravishda 100-150 doimiy, 300-400 mavsumiy ishchining mehnat bilan bandligi ta’minlanadi.

 

Mirzohid JO‘RAYEV

 

Suratlarda: korxona faoliyatidan lavhalar.

 

Sobir Narziyev olgan suratlar.

Hozir yurtimizdagi qishloq xo'jaligi mahsulotlarini eksport qiluvchi korxonalar uchun ayni qizg'in palla. Dunyo bozorida ancha xaridorgir sanalgan aksariyat meva-sabzavot mahsulotlari huddi shu paytda g'arq pishib etiladi. Jumladan, uzum, xurmo, olma, yong'oq, anor singari sarxil noz-ne'matlarni yig'ib olish fursati etgan. Ularning asl sifati va ta'miga putur etmay turib, darhol mashinalarga yuklab, chet ellik xaridorlarga taqdim etish kerakligini tadbirkorlar yaxshi biladi.
                      G'uzor tumanidagi yirik eksportchi korxona – “Lavr farm” mas'uliyati cheklangan jamiyati rahbariyati ham o'tgan yilgi natijalarni yanada yaxshilash, imkon qadar ko'proq mahsulot eksport qilish payida. Binobarin, ushbu tadbirkorlik sub'ekti bultur 614 ming dollarlik mahsulotni chetga sotgan bo'lsa, 2018 yil uchun xorijlik hamkorlar bilan qiymati 5 million AQSh dollariga teng shartnoma imzolagan. Ushbu mablag'ning ma'lum qismi esa avvaldan o'tkazib ham berilgan. Shu bois buyurtmachi talabiga asosan xushta'm va servitamin meva-sabzavot mahsulotlarini uzluksiz etkazib berish ta'minlanmoqda.
- Bahor va yoz fasllarida ham hech tinim bilganimiz yo'q, - deydi korxona rahbari G'anisher Bozorov. – Mavsumga qarab turli mahsulotlarni yuklab jo'natdik. Xususan, shu vaqtgacha Rossiya davlatiga 20 tonna qovun, katta hajmda uzum, sarimsoq, piyoz, shuningdek, olxo'ri, o'rik kabi ho'l mevalar eksportini amalga oshirdik. Bundan tashqari, Ukrainaga 40 ming AQSh dollari miqdoridagi yangi uzilgan ko'katlarni sotdik. Hozirgacha tashqi bozorga yo'llangan mahsulotlar qiymati 517 ming AQSh dollariga etdi. Ayni paytda esa yana eksport qilish uchun ko'kat, xurmo va uzum jamg'arib qo'yish bilan bandmiz. Halizamon ularni ham maxsus mashinalarga ortib, xaridorlarga etkazishni boshlaymiz.
              Tadbirkorning so'zlariga ko'ra, korxona ixtiyorida chet ellik sheriklarni ta'minlash uchun yil oxirigacha mahsulot bo'ladi. Ishbilarmon bu borada o'z tomorqasida mahsulot etishtiruvchi aholi yordamiga tayanadi. Eksportga yaroqli noz-ne'matlarning salmoqli qismi maqbul narxlarda dehqon va bog'bonlarning qo'lidan yig'ib olinayapti. Eksportyor xorijda mamlakatimizda pishib etilgan qishloq xo'jaligi mahsulotlariga talab ortib borayotganini ham alohida e'tiborga olgan.  Ayrim turdagi meva-chevani o'z imkoniyati bilan etishtirishga bel bog'lagan. Shu yili tuman hududidan tadbirkorga 70 gektarga yaqin er maydoni ajratib berildi. Uning katta qismida tokzor barpo etildi. Qolaversa, ko'plab o'rik va olxo'ri nihollari o'tqazib, mo''jaz bog' ham yaratilgan. Bu bog'lar 3-4 yilda o'z mevasini berishni boshlaydi.  Tabiiyki, sara mahsulot eksportdan ortmaydi.
Mirzohid JO'RAYEV
Sobir NARZIYEV olgan suratlar.
Qashqadaryogz.uz ma'lumotlari asosida

Juma, 05 Oktyaber 2018 00:00

O'qitish ikki marta o'qish demakdir

Avtor


Har bir murg'ak bolani o'z farzandidek ardoqlab, yosh avlod tarbiyasi uchun ko'z nuri, qalb qo'ri, butun borlig'ini baxsh etadigan o'qituvchi va murabbiylar tom ma'noda fidoyi kasb egalaridir.
Shavkat MIRZIYOYEV,
O'zbekiston Respublikasi Prezidenti

Dehqonobod tumanidagi 69-maktab nemis tili fani o'qituvchisi Anvar To'raev izlanuvchanligi, o'z ustida muttasil ishlashi bilan hamkasblari e'tirofini qozongan. U 2016-2018 yillarda Toshkentdagi Gyote institutida, shu orada Germaniyaning Shvebish-Xall shahrida malaka oshirdi. Dars jarayonida zamonaviy texnologiyalardan unumli foydalanishni o'rgandi. Shu sabab o'quvchilari uning har bir darsini orziqib kutadi.
Muallim o'tgan yili “Yilning eng yaxshi fan o'qituvchisi” ko'rik-tanlovining viloyat bosqichida 1-o'rinni qo'lga kiritgan bo'lsa, bu yil ushbu tanlovning respublika bosqichida 2-o'rinni egalladi. Sohadagi xizmatlari inobatga olinib, “O'zbekiston Konstitusiyasiga 25 yil” esdalik nishoni bilan taqdirlangan.
- Jamiyatga foydasi tegadigan, etuk, bilimli shogirdlar tayyorlash – orzuim, - deydi u. – Shogirdlarimning “Bilimlar bellashuvi”, fan olimpiadalarida erishayotgan yutuqlari meni yanada olg'a yurishga boshlaydi. Zero, o'qitish ikki marta o'qishdir.
Sojida ALLAYoROVA
Suratda: Anvar To'raev dars jarayonida.
 Sobir NARZIYEV olgan surat.
Qashqadaryogz.uz ma'lumotlari asosida

Mamlakatimizning chekka hududlarida sanoat, xizmat ko'rsatish kabi sohalar rivoji uchun salohiyat etarli. Istalgancha xom ashyo topish mumkin. Zarur ishchi kuchi borasida ham muammo yo'q. Zamonaviy infratuzilma u yoki bu darajada bo'lsa-da yaxshi shakllangan, hozirda yanada takomillashmoqda. Taklif etilayotgan mahsulot yo xizmat ham erda qolmaydi, bozor esa bor. Faqat yuqori quvvatga ega korxona tashkil etilsa, zamonaviy texnologiyalar asosida raqobatbardosh mahsulot ishlab chiqarish yo'lga qo'yilsa bo'lgani. Qo'lida ortiqcha mablag'i bor, tadbirkorman, degan kishi ushbu imkoniyatdan samarali foydalanmoqda. Hatto chet ellik investorlar ham yurtimiz ishbilarmonlik jabhasidagi bu qulayliklardan bahramand bo'lishga ishtiyoq bildirishmoqda.
Misol uchun, Belarus respublikasida faoliyat ko'rsatayotgan yirik kompaniya – “Slodch” qandolat fabrikasi rahbariyati kelgusida viloyatimizda qizg'in biznes boshlash istagida. Fabrika vakillarining yaqinda Dehqonobod tumaniga amalga oshirgan tashrifi ham bu qiziqish shunchaki emasligini ko'rsatib turibdi. Tashrif asnosida ishbilarmonlar hududning investisiyaviy salohiyati bilan yaqindan tanishish imkoniga ega bo'ldi. Delegasiya a'zolari mazkur tumandagi bir qancha ishlab chiqarish quvvatlari faoliyati bilan tanishdi, infratuzilmani ko'rdi.
- Ma'lumki, to'g'ridan-to'g'ri xorijiy investisiyalar oqimini ko'paytirishga davlat siyosati darajasida e'tibor qaratilmoqda, - deydi Dehqonobod tumani hokimi o'rinbosari Boybo'ri Hasanov. – Shu maqsadda hududda zarur ishlar olib borilayapti. “Slodch” qandolat fabrikasi vakillarining tashrifini bu boradagi sa'y-harakatlar samarasi sifatida baholash mumkin. Ular biz bilan yaqin hamkorlik qilish tarafdori. Rossiya va YEvropada ancha mashhur bo'lgan pecheneni shu erda ham ishlab chiqarishmoqchi. Potensial investorlarga tayyor bino ajratib berish ko'zda tutilgan. Bu esa ularga har tomonlama ma'qul keldi. Tumanimizga katta sarmoya olib kirib, yaqin istiqbolda zamonaviy ishlab chiqarish liniyasini ishga tushirish taklifi bilan chiqishdi.
Tuman hokimligi mutasaddisining aytishicha, ayni paytda Belarus tomoni bilan muzokaralar davom ettirilayapti. Ayrim amaliy masalalar hal etilishi lozim. Shundan so'ng yuqori darajadagi qatnashchilar ishtirokida hamkorlik memorandumi imzolanadi.
Ma'lumot uchun, 100 yildan oshiq tarixga ega “Slodch” qandolat fabrikasi Belarus mamlakatida o'z yo'nalishida etakchi sanaladi. Bozorning qariyb 30 foizini egallagan. Kompaniya ishlab chiqarayotgan pechene turi esa 100 xilga etadi. Mahsulot YEvroittifoq va MDH mamlakatlari, AQSh, Kanada va Xitoyga ham eksport qilinadi. Fabrikaning yillik ishlab chiqarish hajmi 15 ming tonnani tashkil etadi.
Boybo'ri Hasanovning qayd etishicha, biroz avval Dehqonobod tumani hududida yana bir chet ellik investor o'z faoliyatini yo'lga qo'ygan. “Zaher Taher  Trading” MChJ nomi bilan ro'yxatga olingan, afg'onistonlik ishbilarmon sarmoyasi ishtirokidagi mazkur xorijiy korxona eksportbop qishloq xo'jaligi mahsulotlari etishtirish bilan shug'ullanadi. Kavrak plantasiyasi va bodomzor barpo etish tadbirkor rejalariga kiradi. Buning uchun u hududga 200 ming AQSh dollari miqdorida kapital olib kirishni maqsad qilgan. Hozirda korxona tuman hududida tabiiy o'sayotgan kavrak o'simligi shirasini yig'ib, xorij bozoriga chiqarish chorasini ko'rayapti.
Mirzohid JO'RAYEV
Qashqadaryogz.uz ma'lumotlari asosida

  "O'zbekiston Prezidentining "Maktabgacha ta'lim tizimini boshqarishni takomillashtirish chora-tadbirlari to'g'risida"gi qarori qabul qilindi", – deb xabar bermoqda Adliya vazirligining "Telegram"dagi “Huquqiy axborot” kanali.

     30 sentyabr kuni imzolangan qarorga muvofiq Axborot va pedagogika texnologiyalari innovasion markazi davlat muassasasi shaklida tashkil etildi.

       Ma'lumotga ko'ra, ta'lim-tarbiya jarayoniga ilg'or pedagogika va axborot texnologiyalarini joriy etish, Maktabgacha ta'limni boshqarish axborot tizimining joriy etilishini ta'minlash, shuningdek, maktabgacha ta'lim muassasalari uchun o'quv-metodik, didaktik materiallarni tayyorlash va ishlab chiqarish markazning asosiy vazifalaridan etib belgilandi.

       Bundan tashqari, maktabgacha ta'lim tizimi buyurtmachilari bilan tuzilgan shartnomalarga muvofiq investisiya loyihalari bo'yicha, shu jumladan, davlat-xususiy sheriklik loyihalari bo'yicha loyihaoldi va loyiha hujjatlarini ishlab chiqishda bosh loyiha tashkiloti – Ixtisoslashtirilgan loyiha-izlanish instituti hamda maktabgacha ta'lim tizimi ob'ektlarini qurish, kapital ta'mirlash va jihozlash bo'yicha buyurtmachi vazifasini bajaruvchi Infratuzilmani rivojlantirish bo'yicha injiniring kompaniyasi tashkil etildi.

         Shuningdek, Maktabgacha ta'limni rivojlantirish jamg'armasi o'z faoliyatini boshlaydi. Mazkur jamg'arma mablag'lari maktabgacha ta'lim muassasalarini belgilangan tartibda maqsadli qurilishlar ro'yxatiga kiritib, ularning tarmog'ini kengaytirishga, yuqori malakali mutaxassislar, xorijiy mutaxassislarni, shuningdek, xorijda faoliyat yuritayotgan vatandoshlarimizni fuqarolik-huquqiy shartnomalar asosida vazirlikka ishlash uchun jalb qilish kabi maqsadlarga yo'naltiriladi.

         Qaror bilan 2019 yil 1 yanvardan maktabgacha ta'lim tizimining pensiya yoshidagi xodimlariga, maktabgacha ta'lim tizimi muassasalari ularning asosiy ish joyi bo'lgan taqdirda pensiya to'liq miqdorda to'lanishi belgilandi.

        2018 – 2019-yillarda maktabgacha ta'lim tizimini yanada takomillashtirishning qo'shimcha chora-tadbirlari dasturi tasdiqlandi.

        Qishloqlarda bir nechta ko'p qavatli uylar yoki uylar guruhidan iborat yangi qurilayotgan majmualardagi maktabgacha ta'lim muassasasining eng kam quvvati 50 o'rindan kam bo'lmasligi belgilandi.

      2019 yil 1 yanvargacha maktabgacha ta'lim muassasalarida ta'lim olayotgan bolalar uchun shaxsiy identifikasiya raqamini berish bo'yicha xizmat joriy etiladi.

Tog' yon bag'rida tug'ilgan Feruz Murodinovning bolalikdan hayvonotu nabotot olamiga mehri bo'lakcha edi. U ilm-fan va texnikaga bo'lgan qiziqishi bilan tengqurlaridan ajralib turardi.
2013 yilda u “Yurt kelajagi” iqtidorli yoshlar tanlovining respublika bosqichida g'olib bo'ldi.
Besh yillik tinimsiz izlanishlari natijasida yosh ixtirochi akkumulyatorli yoqilg'i tizimini yaratib, ishlanmaga patent oldi.
"Mazkur tizim bir vaqtning o'zida sanoat korxonalari hamda avtomobillardan chiqayotgan zaharli gazlarni kislorodga aylantirib beradi va yoqilg'i sarfini tejaydi, – ta'kidlaydi Feruz Murodinov. – Aytaylik, avtomobil 10 litr yoqilg'i bilan bosib o'tadigan masofaga atigi 2-3 litr kifoya qilishi mumkin.
Dastlabki hisob-kitoblarga qaraganda, innovasiyaning hayotga tatbiq etilishi atmosferaga ajralayotgan zaharli gazlarni naq 75 foizga kamaytirish imkonini beradi.
"Yurtimizda ishlab chiqarilayotgan avtomobillar biz yaratgan qurilma bilan ta'minlansa, jahon bozorida betakror brendga aylanishiga ishonaman", deydi ixtirochi.
                                       Turon24.uz ma'lumotlari asosida


Bandlik muammosi global ahamiyat kasb etayotgan dunyoning ko'plab davlatlarida mavsumiy ishlar aholining moddiy ehtiyojlarini ta'minlashda muhim manba bo'lib xizmat qilmoqda.
 
Ma'lumotlarga ko'ra,  Braziliya, Kolumbiya, Indoneziya, Vetnam, Efiopiya, Nikaragua, Gvatemala va yana bir qator davlatlarda qariyb 50 millionga yaqin odam qahva hosili yig'iladigan vaqtni orziqib kutadi. Chunki, hozir ham aksariyat mamlakatlarda qahva hosilini yig'ish, qolaversa, qahva donlarini navlarga ajratish qo'l mehnati yordamida bajariladi. Ya'ni, har qanday zamonaviy texnikadan farqli ravishda, faqat inson qo'llarigina sifatsiz, mog'or bosgan qora yoki nordon donlarni bir chetda qoldirib, eng sara qahva donlarini tanlab olishi mumkin. Shu bois, fermerlar qahva hosilini yig'ish va uni saralash ishiga ko'plab mavsumiy ishchilarni jalb etadi. Ular esa bundan unumli foydalanib, yaxshigina mablag' ishlab topadi. Shuningdek, O'rta YEr dengizi bo'yida joylashgan va “YEvropaning bog'i” hisoblanadigan Gresiya, Ispaniya, Italiya, Portugaliya kabi davlatlarda ham juda ko'p aholi apelsin, mandarin, zaytun, yong'oq, bodom, uzum va shu kabi mevalar hosilini yig'ish davrida qisqa muddat yollanib ishlab, buning ortidan moddiy ehtiyojlarining bir qismini qoplab olishadi.
 
Yoki boshqa bir misol, ayni vaqtda butun dunyo bo'yicha etishtiriladigan sholining 90 foizi Xitoy (190 million tonna), Hindiston (110 million tonna), Indoneziya, Bangladesh, Tailand, Myanma, Yaponiya (126 million tonna) kabi Osiyo davlatlari hissasiga to'g'ri keladi. Ma'lumki, ushbu davlatlarda yuqori va sifatli hosil olish maqsadida sholi asosan ko'chat usulida ekiladi. Bu yumushni esa faqatgina qo'lda bajarish mumkin. Shu bois sholi ekish mavsumida millionlab insonlar uni etishtiruvchi fermerlar bilan shartnoma tuzib, ularning ishiga ko'maklashadi va qilgan mehnatiga munosib haq oladi.
 
Xullas, bugun dunyoda mavsumiy ishlar aholining foydali mehnat bilan bandligini ta'minlash, real daromadlarini oshirishda katta ahamiyat kasb etmoqda. E'tiborli jihati, so'nggi yillarda mamlakatimizda ham bu borada ijobiy ko'rsatkichlar ko'zga tashlanayapti. Bu eng avvalo mehnat va unga haq to'lash tizimining to'g'ri shakllantirilgani, ya'ni qilingan mehnat o'zining munosib bahosiga ega bo'layotgani natijasidir.
 
Misol uchun, ilgari paxta yig'im-terimiga hasharchilarning qay tartibda jalb etilganini bilamiz. Bu yumush asosan talabalar, o'qituvchilar, shifokorlar yoki boshqa idora va tashkilotlar xodimlari zimmasiga tushgani ham sir emas. Vohalanki, ularning o'z ishlari bor. Ayni vaqtda doimiy ish bilan band bo'lmagan mehnatga yaroqli aholi vakillarida esa bu faoliyatga rag'bat yo'q edi. Xo'sh, nega? Chunki tizim to'g'ri yo'lga qo'yilmagandi. Qo'lda bajarilayotgan mehnat munosib baholanmasdi.
 
So'nggi yillarda ish bilan band bo'lmagan aholining paxta yig'im-terimida ishtirok etishga bo'lgan ishtiyoqi oshib borayotgani esa ana shu kamchiliklarning bartaraf qilinayotgani, mehnat uchun munosib haq taklif etilayotgani bilan bog'liq.
 
- Oilamizda faqat turmush o'rtog'im va o'g'lim ishlaydi, - deydi Chiroqchi tumanilik Muazzam Berdiyorova. – O'tgan yili terim mavsumida kelinim va ikki qizimni yonimga olib, qishlog'imizdagi fermer xo'jaliklari dalasidan paxta terdik. Bir oydan ko'proq vaqt davomida har birimiz o'rtacha uch yarim, to'rt millon so'mdan pul ishlab oldik. Bu bilan oila byudjetiga juda katta yordamimiz tegdi. Bu yil esa terim puli yanada oshibdi, shunga mutanosib, bizdagi g'ayrat ham jo'shib turibdi.
 
Darhaqiqat, mamlakatimizda qo'lda terilgan har kilogramm paxta uchun to'lanadigan pul miqdori keyingi ikki yilda sezilarli darajada oshdi. Natijada odamlarning mavjud imkoniyatdan unumli foydalanib, oila byudjetiga qo'shimcha daromad olib kirish ishtiyoqi ham yanada ortayapti. Agar 2016 yilda qo'lda terilgan 1 kilogramm paxta uchun  285 so'm miqdorida haq to'langan bo'lsa, 2017 yilda bu miqdor salkam ikki barobarga oshib,  dastlab 450 so'm, 1 oktyabrdan esa 500 so'm etib belgilandi.
 
Joriy yilda esa 2018 yil hosili paxta xom ashyosini yig'ib-terib olish ishlarini uyushqoqlik bilan tashkil etish chora-tadbirlari to'g'risidagi Hukumat qaroriga asosan,   paxta xom ashyosining qo'lda terilgan 1 kilogrammi uchun birinchi bosqichda-kontraktasiya shartnomasi 60 foizgacha bajarilgunga qadar 650 so'm, ikkinchi bosqichda – 60 foizdan 80 foizgacha 850 so'm, uchinchi bosqichda – 80 foizdan ortganda 1000 so'm mehnat haqi to'lash belgilandi. Qolaversa, shu mavsumdan boshlab paxta yig'im-terimi bo'yicha qishloq xo'jaligi ishlariga jalb qilingan shaxslardan pensiya jamg'armasi uchun sug'urta badallari undirilmaydi.
 
Endi hisoblab ko'ring, deylik, birinchi terimda bir oilaning doimiy ish bilan band bo'lmagan  uch nafar a'zosi terimda ishtirok etib, birgalikda kuniga o'rtacha 300 kilogrammdan paxta terdi. Bu bir kunda 195 ming so'm pul naqd degani. Agar 15 kun shu taxlit ishlashsa, oilaga qariyb 3 million so'm qo'shimcha daromad keladi. Mavsum davomida esa bu ko'rsatkichni bemalol 10 million so'mdan oshirish mumkin.
 
Yana bir jihatga ham e'tibor qaratish joizki, joriy yilda viloyatimizning Koson, Muborak, Nishon va Kasbi tumanlarida (paxta-to'qimachilik ishlab chiqarish tashkilotlari faoliyat yuritayotgan hududlardan tashqari) qo'lda terilgan bir kilogramm paxta uchun qo'shimcha 150 so'm, oziq-ovqat mahsulotlari uchun 150 so'm, jami 300 so'm ustama haq to'lanishi nazarda tutilgan.
 
Bu degani, boshqa tumanlarda birinchi terimdagi qo'lda terilgan 1 kilogramm paxta uchun 650 so'mdan pul berilsa, viloyatimizda etishtiriladigan paxtaning katta qismini etkazib beradigan Koson, Muborak, Nishon va Kasbi tumanlarida bu miqdor mavsum boshida 950 so'mni, keyinroq 1150 so'mni, oxirgi terimlarda esa 1300 so'mni tashkil etadi.
 
Demakki, ushbu hududlarda bir kunda o'rtacha 100 kilogramm paxta tergan kishi bir oyda 5 million so'mdan ortiq pul ishlab topadi.
 
Bundan tashqari, viloyat hokimligi, viloyat kasaba uyushmalari tashkilotlari birlashmasi, O'zbekiston yoshlar ittifoqi viloyat kengashi va boshqa tashkilotlar tomonidan ilg'or terimchilarni turli sovg'alar, pul mukofotlari bilan taqdirlab borish rejalashtirilgan. Mavsumda terimchilarning ovqatlanishi, dam olishi hamda madaniy hordiq chiqarishini  yuqori saviyada tashkil etish uchun keng hajmdagi ishlar amalga oshirilmoqda.
 
- Bu yil tumanimizda 21 ming 500 gektar maydonda paxta parvarishlandi, - deydi Koson tumani hokimligi mutaxassisi Jobir Narziev. – Tuman mirishkorlari 62 ming tonnalik paxta xirmoni yaratishni maqsad qilishgan. Hosilni asosan qo'lda, sifatli yig'ib olishni rejalashtirganmiz. Mavsum davomida terimchilarning yashashi uchun qulay shart-sharoit yaratish maqsadida dala shiyponlari ta'mirlanib, kundalik ehtiyoj uchun zarur bo'lgan barcha sharoitlar yaratilmoqda.
 
Ta'kidlab o'tish joizki, joriy yilda Shahrisabz tumanida 5 ming 200, Yakkabog' tumanida 7 ming 200, Qamashi tumanida 8 ming 500, Chiroqchi tumanida esa 8 ming 600 gektar maydonda g'o'za parvarishlandi. Ushbu hududlarda paxta hosilini yig'ib olish esa yordamchi kuchlarisiz amalga oshirilishi rejalashtirilgan. Ya'ni, bu tumanlarda paxta to'liq fermer xo'jaliklari a'zolari, ular tomonidan jalb etiladigan mavsumiy ishchilar yordamida yig'ib olinadi. Bu ham aholining ushbu yumushdan manfaatdorligi oshgani sari paxta yig'im-terimida ishtirok etib, moddiy imkoniyatlarini yaxshilab olish istagi ortib borayotgani natijasidir. Binobarin, bugun osmonga qarab, chalpak yog'ishini kutib yotgan odam faqat va faqat fursatni boy beradi, xolos.
 
Jahongir BOYMURODOV
Qashqadaryogz.uz ma'lumotlari asosida


Qashqadaryo viloyati “Yoshlar markazi”da Prezidentimiz Shavkat Mirziyoev tomonidan 2016 yil 14 sentyabrda qabul qilingan “Yoshlarga oid davlat siyosati to'g'risida”gi Qonunining mazmun mohiyati va yoshlar hayotida tutgan o'rniga doir “Yoshlar masalasiga oid istiqbolli vazifalar: tanqidiy-tahlil va strategiya” mavzusida muloqot tashkil etildi.

Mazkur Qonunning qabul qilinishi yoshlarga oid davlat siyosatini izchil va samarali ro'yobga chiqarishga, ularning huquq va qonuniy manfaatlarini himoya qilish tizimini tubdan isloh etishga xizmat qilmoqda.

Viloyatimizda bugungi kunda 30 yoshgacha bo'lgan yoshlar soni
17 mln. 716 238 ming nafarni, 14 yoshdan 30 yoshgacha bo'lgan yoshlar esa 10 mln 122 316 ming nafarni tashkil etadi. Ushbu ko'rsatkich mamlakat aholisining 61 % dan ko'prog'ini tashkil etadi.

- Viloyatda O'zbekiston Respublikasining “Yoshlarga oid davlat siyosati to'g'risidagi” qonunining qabul qilingan kunni respublikamizning barcha hududlarida keng nishonlash, unda har bir yoshning dunyoqarashini o'zgartirish, eng chekka hududlargacha etib boradigan, izchil mexanizmga ega bo'lgan, yoshlarda vatanga muhabbat, yuksak faxr-iftixor tuyg'ularini uyg'otuvchi, bugungi zamonning har jabhasini o'z ichiga qamrab oladigan, ijtimoiy-siyosiy, huquqiy-ma'rifiy, mehr-muruvvat, ishchanlik, kitobni sevish, oilapavarlik, madaniyat, san'at, sport tadbirlarini amalga oshirish maqsadida “Yoshlarga oid davlat siyosati targ'iboti oyligi” tashkil etilmoqda, - deydi bo'lim mudiri M.Shukurova.

Birgina, joriy yilning o'tgan davrida Yoshlar ittifoqi tomonidan viloyatimizda 97 nafar ikoniyati cheklangan yoshlarga nogironlik aravachasi, eshitish moslamasi va kerakli buyumlar olib berildi. O'tgan 2 yil davomida 245 (2016-2018 yillar) nafar yoshlarga jami 24 mlrd. 463 mln 485 ming so'mlik imtiyozli kreditlar ajratilishida ko'maklashildi. Ayniqsa, bu borada 2018 yilda joriy etilgan “Yoshlar - kelajagimiz” Davlat Dasturi muhim ahamiyat kasb etmoqda.  Birgina joriy yilda 12 mlrd. 516 mln so'm kreditlar imtiyozli ravishda yoshlarga taqdim etildi.
Shuningdek, 3 214 nafar yoshlarning bandligini ta'minlashga ko'maklashildi. Yoshlar tomonidan sodir etilgan jinoyatlar ko'rsatgichi o'tgan yilning shu davriga nisbatan kamaygani yoshlarning huquqiy bilimlarining yuksalayotganidan darak beradi.
Yoshlar ittifoqi Qashqadaryo viloyat Kengashi tomonidan sudga 4 nafar shaxsga nisbatan kafolat xati taqdim etildi va ularning barchasi qanoatlantirilib, sud zalidan ozod etildi.
Muloqotda so'z olganlar tomonidan ta'kidlandiki, yoshlarga oid davlat siyosati yurtimizda bugungi kunda muhim siyosiy yo'nalish sifatida izchil jarayon bo'lib, u yoshlar mavqei va hayoti bilan bog'liq bo'lgan voqelikning bosh xususiyatlarini o'zida mujassam etmoqda.
Ahror Sodiqov.







Dushanba, 03 Sentyabr 2018 00:00

Qashqadaryo va dunyo

Avtor

Belorussiya Respublikasining «Marko» kompaniyasi va Qashqadaryo viloyati hokimligi o'rtasida o'rnatilgan ushbu do'stona munosabatlar ikki tomonning memorandum imzolashi bilan natijadorlik kasb etgan. Mazkur hujjatda kelgusida birgalikda qilinishi lozim bo'lgan vazifalar belgilab olingan.

Page 1 of 9

Manzilimiz


Manzil: Qashqadaryo viloyati, Qarshi shahri, Mustaqillik Maydoni,1
Pochta indeksi:180100
Telefon
: 0(375)221-12-88, 0(375)221-03-81
Faks
: 0(375)221-13-40
Veb-sayt
http://www.qashqadaryo.uz
Elektron pochta
Yaqin jamoat transport to`xtash joylari 
Milliy bank va Mustaqillik Maydoni bekati
Avtomashrut
1,4,5,7,10,18,20,22,23,27,
37,44,462,11,21,37,33

Hozir saytimizda

Bizning saytimizda 196 mehmonlar va ro'yhatdan o'tgan foydalanuvchilar 0

Bosh sahifa

Qabul kunlari

Rahbariyatga murojaat etish

Rahbariyatga murojaat etish

Viloyat hokimligining umumiy bo'limiga murojjat etish (Yangi oynada ochiladi)

Mobil versiya

Mobil versiyaga o'tish

Bog'lanish

Ishonch telefon raqami 
0(371) 200-55-05 
Ishonch telefon raqami reglament
Yagona telefon raqami
0(375) 221-07-60 
Yagona telefon raqami reglamenti

Batafsil>>>

Biz bilan bog'lanish

Sahifa adressi

Maxsus imkoniyatlar

K'orinish

Pastda o'zingizga kerakli parametrni tanlasng
Blue Green Red Radian
Select menu
Google Font
Body Font-size
Body Font-family